Een pand gevonden of een bestaande zaak overnemen? Controleer eerst bij de gemeente of je een exploitatievergunning nodig hebt en welke lokale voorwaarden gelden. Zo voorkom je dat je plannen niet passen bij de locatie of dat je een aparte vergunning over het hoofd ziet.
Vergunningen en regels
Welke vergunningen en regels gelden er voor een horecabedrijf in Nederland?
5 artikelen
Nieuwste artikelen in de rubriek
De gids van de rubriek
Welke vergunningen heeft jouw horecazaak nodig?
Door Floor Poelier · Bijgewerkt op
Je hebt een pand gevonden of wilt je horecazaak uitbreiden, maar weet nog niet welke vergunningen daarbij horen. De exploitatievergunning is vaak een belangrijk onderdeel, maar niet de enige toestemming die nodig kan zijn. Wat je moet regelen, hangt onder meer af van je activiteiten, de locatie en de regels van je gemeente. Hieronder zie je hoe je de vereisten in kaart brengt, welke vergunningen je naast elkaar moet beoordelen en hoe je controleert of je aanvraag en bedrijfsvoering op orde zijn.
Welke toestemming past bij jouw horecazaak?
Een exploitatievergunning gaat over het exploiteren van een horecabedrijf; andere vergunningen hebben een eigen doel. Denk aan toestemming voor het schenken van alcohol, een terras of speelautomaten. Welke daarvan voor jou relevant zijn, hangt af van wat je aanbiedt en hoe je de locatie gebruikt. Volgens Business.gov.nl kunnen voor een horecazaak verschillende gemeentelijke vergunningen nodig zijn.
Breng daarom eerst je activiteiten in kaart: serveer je eten, schenk je alcohol, plaats je een terras of organiseer je evenementen? De aanvraag van een exploitatievergunning vraagt om een andere voorbereiding dan een aanvraag voor alcohol. Als je alcohol wilt schenken, controleer dan ook de voorwaarden voor een Alcoholwetvergunning voor je zaak. Een exploitatievergunning alleen is daarvoor niet genoeg, meldt Business.gov.nl.
Waarom verschilt de aanvraag per gemeente?
De gemeente bepaalt welke lokale regels en aanvraagstappen voor een locatie gelden. Daardoor kan dezelfde bedrijfsactiviteit in de ene gemeente anders worden behandeld dan in de andere. Ga niet uit van de voorwaarden die je kent van een andere vestigingsplaats: controleer altijd de gemeentelijke informatie voor het adres waar je wilt ondernemen.
Voorbeelden van lokale verschillen bij horecavergunningen kunnen je helpen gerichter vragen te stellen. Vraag de gemeente onder meer welke vergunningen nodig zijn voor je activiteiten, welke stukken je moet aanleveren en of er aparte toestemmingen gelden voor een terras of alcohol. Controleer ook of de regels veranderen wanneer je de zaak overneemt, verbouwt of je aanbod uitbreidt.
Hoe bereid je een aanvraag praktisch voor?
Begin met de gemeente waar het bedrijf gevestigd is. Zoek de vergunningen op die aansluiten bij je activiteiten en lees de voorwaarden voor jouw situatie. Maak daarna een overzicht van de aanvraagstukken en eventuele andere verplichtingen. Zo voorkom je dat je een aanvraag indient die alleen een deel van je plannen dekt.
Een praktische volgorde is:
- Beschrijf wat je gaat doen: bijvoorbeeld eten bereiden, alcohol schenken of een terras exploiteren.
- Controleer per activiteit welke vergunning of melding de gemeente verlangt.
- Vraag na welke documenten, gegevens over de locatie en eventuele aanvullende toestemmingen nodig zijn.
- Regel afzonderlijk de vergunning voor alcohol als je die wilt schenken.
- Neem voedselveiligheid mee in je voorbereiding als je met levensmiddelen werkt.
De gemeente is de aangewezen plek om lokale eisen en de aanvraagprocedure te bevestigen. Dien pas in wanneer je duidelijk hebt welke toestemmingen bij je plannen horen en welke informatie de aanvraag vraagt.
Welke regels gelden ook als je vergunning rond is?
Een vergunning vervangt de regels voor je dagelijkse bedrijfsvoering niet. Werk je met levensmiddelen, dan moet je een voedselveiligheidsplan op basis van HACCP gebruiken. De NVWA legt uit dat je zelf een plan kunt opstellen of een goedgekeurde hygiënecode kunt volgen. De gekozen werkwijze moet passen bij de activiteiten in jouw bedrijf.
Lees welke HACCP-regels voor de horeca van toepassing zijn en zorg dat medewerkers weten hoe ze die in de praktijk volgen. Registraties en werklijsten kunnen helpen om controles, zoals schoonmaak en voedselveilig werken, bij te houden. Gebruik daarvoor passende HACCP-lijsten voor je horecazaak. De NVWA controleert of bedrijven met een voedselveiligheidsplan of hygiënecode werken en de HACCP-regels naleven.
Hoe controleer je of je alles hebt geregeld?
Leg je bedrijfsactiviteiten naast de vergunningen die je hebt aangevraagd of ontvangen. Controleer of alle onderdelen van je plan erin terugkomen: de exploitatie van de zaak, alcohol, terras en eventuele andere activiteiten. Check daarnaast of je de voorwaarden begrijpt en of je voedselveiligheidsplan aansluit op wat je daadwerkelijk bereidt, verwerkt of verkoopt.
Twijfel je of een toestemming nodig is, vraag het dan schriftelijk na bij de gemeente voordat je de betreffende activiteit start. Zo baseer je je planning op de regels voor jouw locatie en bedrijfsvoering, in plaats van op aannames of ervaringen uit een andere gemeente.
Veelgestelde vragen
Heeft elk horecabedrijf een exploitatievergunning nodig?
Dat is afhankelijk van de regels van de gemeente en het soort horecabedrijf. Gemeenten bepalen welke lokale vergunningen gelden en kunnen voor verschillende activiteiten aparte toestemmingen vragen. Controleer daarom de gemeentelijke regels voor het adres en de bedrijfsactiviteiten van jouw zaak voordat je een huurcontract tekent of opent.
Mag je alcohol schenken met alleen een exploitatievergunning?
Nee. Een exploitatievergunning geeft op zichzelf geen toestemming om alcohol te verkopen of te schenken. Als je alcohol wilt aanbieden voor gebruik ter plaatse, heb je doorgaans ook een Alcoholwetvergunning van de gemeente nodig. De voorwaarden en aanvraagprocedure controleer je bij je eigen gemeente.
Heb je voor een terras een aparte vergunning nodig?
Dat kan. Voor het plaatsen van een terras kan je gemeente een terrasvergunning of andere toestemming eisen. De voorwaarden kunnen bijvoorbeeld betrekking hebben op de plek en inrichting van het terras. Vraag bij de gemeente na welke regels gelden voor het beoogde adres en neem het terras mee in je aanvraagplanning.
Welke voedselveiligheidsregels gelden naast de vergunningen?
Als je voedsel bereidt, verwerkt of verkoopt, moet je werken met een voedselveiligheidsplan op basis van HACCP. Je kunt zelf zo’n plan opstellen of een door de NVWA goedgekeurde hygiënecode gebruiken. Dit staat los van de gemeentelijke vergunningen: je moet dus zowel de vergunningseisen als de voedselveiligheidsregels naleven.